Zmieniająca się szkolna rzeczywistość wymaga stałego doskonalenia się nauczycieli oraz permanentnych poszukiwań nowych rozwiązań metodycznych do pracy z uczniami. Działania nauczycieli warunkują: zmiany w podstawie programowej kształcenia ogólnego, zalecenia Rady Unii Europejskiej w zakresie kształcenia kompetencji kluczowych, zróżnicowane, inne niż dotychczas potrzeby dzieci rozpoczynających edukację oraz oczekiwania się rynku pracy. Analizując podstawę programową kształcenia ogólnego w zakresie edukacji wczesnoszkolnej znajdujemy szereg zapisów mówiących o konieczności kształcenia kompetencji kluczowych.
Kompetencje zdefiniowano w ZALECENIU RADY UNII EUROPEJSKIEJ z dnia 22 maja 2018 r. w sprawie kompetencji kluczowych w procesie uczenia się przez całe życie jako połączenie:
- wiedzy,
- umiejętności,
- postaw
odpowiednich do sytuacji: uważanych za niezbędne dla potrzeb samorealizacji, aktywnego obywatelstwa, integracji społecznej, zatrudnienia.
Każda osoba ma prawo do dobrej jakości i włączającego kształcenia, szkolenia i uczenia się przez całe życie w celu utrzymania i nabywania umiejętności, które pozwolą jej w pełni uczestniczyć w życiu społeczeństwa i skutecznie radzić sobie ze zmianami na rynku pracy.
W ramach odniesienia ustanowiono osiem kompetencji kluczowych:
- Kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji;
- Kompetencje w zakresie wielojęzyczności;
- Kompetencje matematyczne oraz kompetencje w zakresie nauk przyrodniczych, technologii i inżynierii;
- Kompetencje cyfrowe;
- Kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się;
- Kompetencje obywatelskie;
- Kompetencje w zakresie przedsiębiorczości;
- Kompetencje w zakresie świadomości i ekspresji kulturalnej.
Nasuwa się pytanie, jak kształcić kompetencje kluczowe?
W podstawie programowej jednym z zadań szkoły jest wspieranie aktywności dziecka oraz rozwoju mechanizmów uczenia się, a także organizacja zajęć umożliwiających nabywanie doświadczeń poprzez zabawę, wykonywanie eksperymentów naukowych, eksplorację, przeprowadzanie badań, rozwiązywanie problemów w zakresie adekwatnym do możliwości i potrzeb rozwojowych na danym etapie. Są to wskazówki, jak organizować proces edukacyjny.
Nauczyciele w ramach dobrych praktyk chcą podzielić się swoimi pomysłami. Poniżej przedstawię, kilka rozwiązań metodycznych wypracowanych przez uczestników kursu „Jak kształcić kompetencje kluczowe w edukacji wczesnoszkolnej?” Swoje propozycje rozwiązań metodycznych przedstawiły: Joanna Wierzbicka, Agnieszka Śledź i Anna Gadomska.
Gra dydaktyczna „Wisła” - Joanna Wierzbicka SP Nr 9 w Siedlcach
Gra dydaktyczna „Baśniowe domino”- Agnieszka Śledź SP Nr 9 w Siedlcach + załącznik do gry „Baśniowe domino”
Gra dydaktyczna “Mnożenie kości” - Anna Gadomska SP Nr 1 w Siedlcach